Een verjaardag die niet vergeten wordt, een compliment op het juiste moment of een kaartje bij een jubileum. Het lijken kleine dingen, maar ze bepalen voor een groot deel hoe iemand zich voelt op het werk. Steeds meer bedrijven in Nederland ontdekken dat aandacht voor collega’s niet iets is wat je er even bij doet, maar iets waar je bewust tijd en aandacht in steekt. Je merkt het verschil niet aan grote gebaren, maar juist aan de opstapeling van kleine momenten die net wat persoonlijker zijn dan gebruikelijk.
Waardering blijft nog te vaak liggen
Uit onderzoek van Loopper onder ruim duizend Nederlandse werknemers blijkt dat een flink deel van de mensen buiten de vaste feestdagen om weinig van hun werkgever hoort. Meer dan de helft geeft aan dat er te weinig persoonlijke momenten zijn waarop waardering echt zichtbaar wordt. Dat is opvallend, want juist die persoonlijke aandacht blijkt voor werknemers zwaarder te wegen dan het prijskaartje van een cadeau. Het gaat mensen om het gebaar en de gedachte erachter, niet om de omvang ervan. Ook onderzoek van Tempo-Team, uitgevoerd samen met de Universiteit van Leuven, wijst in dezelfde richting. Werkplezier hangt sterk samen met erkenning en toch geeft slechts een kwart van de werknemers aan dat ze wekelijks een compliment krijgen, terwijl werkgevers zelf denken dat dit veel vaker gebeurt. Die kloof tussen wat bedrijven denken te doen en wat medewerkers daadwerkelijk ervaren, is precies waar veel organisaties nu op inzetten.
Het gaat niet alleen om werk
Waardering hoeft zich niet te beperken tot wat er op kantoor gebeurt. Ook gebeurtenissen buiten het werk om spelen mee in hoe iemand zich gezien voelt door collega’s en leidinggevenden. De geboorte van een kind, het behalen van een diploma naast een drukke baan of iemand die net hersteld is van een langere ziekteperiode, het zijn stuk voor stuk momenten waarin een klein gebaar van een collega net dat beetje extra betekent. Juist omdat dit soort gebeurtenissen zich buiten de standaard HR-lijstjes afspelen, worden ze vaak over het hoofd gezien. Wie net iets persoonlijks heeft meegemaakt, verwacht daar op werk niet meteen aandacht voor en dat maakt een kort berichtje of een kaartje juist zo onverwacht prettig. Bedrijven die hier oog voor hebben, laten zien dat ze verder kijken dan de standaard verjaardagskalender. Lees hier meer over ieder gebaar telt op het platform van Besuprised!
Kleine gebaren wegen zwaarder dan geld
Volgens het Nationaal Waarderingsonderzoek, uitgevoerd door Direct Research in opdracht van Nuon, geeft bijna de helft van de Nederlandse werknemers aan liever uitgesproken waardering te ontvangen dan een financiële beloning. Psycholoog Rens ter Weijde noemt geld in dit verband een hygiënefactor. Het moet in orde zijn, maar het is niet waar mensen langdurig energie uit halen. Otteline Asselbergs van Young People Coaching wijst er daarnaast op dat waardering uiten in de Nederlandse bedrijfscultuur niet vanzelfsprekend is. Vaak geldt de gedachte dat het wel goed zit zolang er niets gezegd wordt, terwijl positieve feedback vooral in functioneringsgesprekken terechtkomt. Dat maakt losse, spontane momenten van waardering juist waardevol, omdat ze buiten dat vaste ritme vallen.
Bedrijven die verder kijken dan de cijfers
Waardering voor collega’s staat niet los van hoe een bedrijf zich verhoudt tot de rest van de samenleving. Onderzoek van de Rotterdam School of Management laat zien dat maatschappelijk betrokken ondernemen, waarbij bedrijven geld, tijd of expertise beschikbaar stellen zonder daar iets voor terug te verwachten, bijdraagt aan zowel de maatschappelijke impact als aan onderdelen binnen het bedrijf zelf, zoals marketing en HR. Uit de Global Entrepreneurship Monitor blijkt bovendien dat een groeiend aantal ondernemers een positieve bijdrage aan de samenleving belangrijker vindt dan persoonlijk rijk worden. Zulke keuzes zie je terug bij bedrijven die hun aandelen overdragen aan een stichting, zodat de opbrengsten direct naar maatschappelijke doelen gaan. Het zijn voorbeelden die laten zien dat aandacht voor mensen of het nu gaat om collega’s of om de bredere samenleving, geen aparte afdeling nodig heeft om ergens toe te doen.
Aandacht die je niet meer terugdraait
Wie eenmaal ervaart hoe het voelt om gezien te worden op een moment dat er niemand op rekent, gaat daar niet snel meer aan voorbij. Dat geldt voor een compliment tussendoor, voor een kaartje bij een verhuizing en net zo goed voor een bedrijf dat verder kijkt dan de kwartaalcijfers. De onderzoeken zijn er duidelijk over: het zijn niet de grote, dure gebaren die het verschil maken, maar de herhaling van kleine, oprechte momenten. Bedrijven die dat structureel oppakken, in plaats van het over te laten aan wie er toevallig aan denkt, merken dat waardering iets wordt dat vanzelf terugkomt. Niet als eenmalige actie rond de feestdagen, maar als gewoonte die het hele jaar door zichtbaar blijft.